Đi một ngày đàng học một sàng khôn

 CON NGƯỜI & CUỘC SỐNG TẠI MỘT XỨ ĐẠO CHIANG MAI - THÁI LAN.

Chuyến đi lần này, tôi có dịp đến một làng quê hẻo lánh thuộc miền núi Chiang Mai, Thái Lan, xứ đạo Huoi Toong – Maewang – Chiang Mai. Đây là một làng quê nghèo, một giáo xứ nhỏ, có khoảng 30 gia đình và khoảng 200 giáo dân. Hai ngày nay tôi ở với một gia đình tại ngôi làng này. Họ tốt, đơn sơ, thân thiện và vui vẻ. Đó là cảm nhận đầu tiên của tôi về họ.

Sau khi đến Chiang Mai tôi được bố mẹ của người bạn đến đón về nhà họ, cách trung tâm Chiang Mai khoảng 60 km. Xe chúng tôi băng qua chặng đường dài, ngoằn nghèo trong rừng núi. Chúng tôi đến nơi lúc giữa trưa. Vừa đến ngôi làng, tôi bắt đầu phân vân và ngỡ ngàng. Điều đầu tiên mắt tôi thấy là ngôi làng này không có hàng rào giữa nhà này với nhà khác. Không biết vì nghèo hay sao mà họ không làm hàng rào? Hình như không có sự ngăn cản gì giữa nhà này với nhà khác, họ chung sân chung vườn. Muốn đi đến nhà nào cứ việc đi qua trước sân nhà người khác, họ còn có bếp lửa chung, những bàn ghế chung để ngồi tản mạn với nhau khi chiều về…

Điều thứ hai tôi thấy là họ luôn nở nụ cười. Nói một câu- cười, nhìn một cái-cười, gặp nhau- cười, tôi khen họ có chiếc áo đẹp họ cười và nói còn một cái trong nhà bạn có muốn mặc không? Cười. Thứ ba là cuộc sống của họ rất giản dị,đơn sơ. Nhiều nhà hình như không có chiếc giường nào, khi ngủ họ trải chiếu nằm lăn giữa nhà, không có nhiều bàn ghế, trời nóng nhưng không có một cái quạt… và thiếu những thứ cần thiết cho sinh hoạt của gia đình. Nhưng, họ có nhiều tình cảm, sự thân thiện và mến khách. Trước khi tôi đi chơi, họ cứ mời ăn cơm dù tôi không đói. Và bữa tối hôm nay hình như vì có khách nên mới có thêm món gà nướng, chứ nhìn mâm cơm của họ tôi có thể đoán được những bữa cơm hàng ngày như thế nào. Rất đơn giản, một món rau trong vườn và một món mặn gì đó. Nghề nghiệp chủ yếu của họ là nông nghiệp và chăn nuôi. Và hình như họ cũng không có nhiều ruộng vườn. Dù thế, tôi vẫn thấy họ vui vẻ và thoải mái.

Đây là một xứ đạo Công giáo. Có một nhà thờ nho nhỏ tại đây, nhà thờ Thánh Phaolô. Bức tường trên cung thánh có những bức tranh về Chúa, Đức Mẹ và các thiên thần, cuối nhà thờ có bức tranh cảnh Thánh Phaolô ngã ngựa. Những bức tranh này rất đẹp và nghệ thuật, được vẽ bởi chính tay Cha quản xứ. Nhà thờ này không có ghế, khi đi lễ mọi người để giày dép bên ngoài và quỳ hoặc ngồi trên sàn nhà. Họ thật giản dị, giản dị khi cả đi lễ, không mang quần áo đẹp, không trang điểm bên ngoài, không cầu kì gì cả. Nhưng họ đến nhà thờ với tâm tình vui vẻ và đơn sơ như không thể đơn sơ hơn nữa. Chắc Chúa Giêsu rất thích điều này vì khi sống trên trần gian Ngài cũng nghèo khó, giản dị như vây. Dù chỉ là một giáo xứ nhỏ nhưng có hai linh mục và ba xơ phục vụ tại đây. Sau thánh lễ, giáo dân sum vầy bên Cha rất thân mật và tự nhiên. Hình như giữa giáo dân và Cha xứ không có khoảng cách gì và còn nói đùa với nhau vui vẻ. Các Xơ thì tập hát cho các em thiếu nhi. Giờ giải lao trông thật vui, em thì nằm, em thì ngồi, em thì lăn lộn giữa nền nhà, như thể nhà của các em vậy.

Nhìn Cha xứ và quý Xơ đang phục vụ đây, tôi cảm thấy một tình yêu lớn lao mà họ giành cho giáo dân nơi đây. Tôi thầm nghĩ họ phải là những người được chọn thật sự, và những người thực sự dâng hiến cuộc đời cho Thiên Chúa. Bởi động lực nào làm cho họ dám hy sinh cả cuộc đời để đến sống và phục vụ tại nơi hẻo lánh và nghèo nàn này? Tiền bạc, của cải, danh vọng tại đây ư? Chắc chắn không! Ở đây chỉ có rừng núi, tiếng chim gáy, tiếng thú hú, âm thanh của núi rừng và những con người giản dị tại đây mà thôi. Chắc chắn các linh mục và các Xơ khi sống tại đây sẽ có rất nhiều khó khăn, thử thách khác nữa. Nhưng vì yêu họ sẽ chọn đó là niềm vui.

           

Hôm nay, có một lễ cưới của hai bạn trẻ trong làng được tổ chức tại thánh đường này. Vậy là tôi có cơ hội để xem và biết thêm về văn hóa, tập quán của con người nơi đây. Đầu tiên là thủ tục nhà trai vào nhà gái: các cụ cùng chú rể trải chiếu ngồi ngoài đường, mọi người xúm quanh đánh cồng chiêng nhảy múa, sau đó dội nước, dội rượu và xếp hàng đi vào nhà gái. Sau khi làm thủ tục xong, mọi người đến nhà thờ dự lễ cưới. Vì là lễ cưới nên bà con mặc trang phục dân tộc. Cô dâu và chú rể cũng mặc trang phục dân tộc, rất đơn giản và không cầu kì. Tôi cũng may mắn được một bạn cho mượn chiếc áo, mặc vào cũng thấy hay hay và hòa vào mọi người đi lễ cưới. Lễ cưới tại Việt Nam ít khi các linh mục đồng tế, nhưng tại đây có tới năm Cha dâng lễ cưới cho đôi uyên ương này. Thánh lễ được dâng bằng tiếng của dân tộc này, họ hát rất hay. Mặc dù không hiểu nhưng tôi có thể cảm nhận được niềm vui của họ. Đặc biệt chúng tôi là những người Công Giáo, dù thánh lễ được dâng bằng ngôn ngữ nào chăng nữa, thì cũng hiểu được tâm tình trong thánh lễ là tạ ơn, vui mừng và yêu thương. Đó là ngôn ngữ tình yêu của Thiên Chúa. Sau thánh lễ mọi người chúc mừng đôi tân hôn. Họ trở về nhà chú rể dự tiệc. Nói là tiệc nhưng có lẽ đây là bữa tiệc đám cưới đơn giản nhất mà tôi từng dự. Mỗi người một nắm cơm trắng gói trong lá chuối, vài ba món thịt gì đó trên đĩa nho nhỏ. Có dăm chai bia, chai rượu mọi người chia nhau uống…Hay thật! 

Hai ngày sống tại ngôi làng này tôi cảm thấy thật yên bình. Đêm đêm thư giãn nghe tiếng suối chảy róc rách, âm thanh của núi rừng và khoảng lặng mênh mông. Ban ngày nghe chim hót, ngắm cảnh hùng vĩ của thiên nhiên, gặp những con người đơn sơ, tốt bụng và thân thiện, biết thêm nhiều tập tục hay và lạ. Đặc biệt có hai điều để tôi suy nghĩ. Thứ nhất: Lòng can đảm, tinh thần phục vụ và tình yêu thương của linh mục, quý Xơ đang phục vụ tại đây. Thứ hai: cuộc sống giản dị và đời sống tâm linh của 30 gia đình trong ngôi làng nhỏ này. 

Trời xế chiều cũng là lúc tôi rời ngôi làng thân thương này. Thật là một kỷ niệm đẹp với tôi. Cứ nhớ mãi nụ cười và sự giản dị của họ, vẫn nhớ lời nói hẹn gặp lại của họ, và biết ơn lòng mến khách cũng như tình cảm họ giành cho tôi. 

                                                                                      Huoi Toong – Chiang Mai, 4/2016.

                                                                                                          Anthony Lãm

DƯ ÂM TẾT VIỄN XỨ

Xuân Lòng Chúa Thương Xót

Dường như tiết trời đông lạnh hơn vào cuối mùa. Tuy thế cỏ dại bắt đầu thức giấc, hoa rừng bắt đầu khoe sắc, trong gió đông tàn những chồi non vi vu điệu nhạc mừng xuân đang dần đến, và những tia nắng yếu ớt tô thắm dần gam màu xuân xanh. Sống trong thời điểm giao mùa cách nào đó người ta có những cảm xúc xao động, có những cái nhìn tinh tế về vẻ đẹp của thiên nhiên, cảm nhận được hơi ấm của tình người và cảm nếm sự tốt lành của tình Chúa.

Trong gam chuyển màu dưới trời âu xa xứ, anh chị em gia đình dòng Đức Mẹ Lên Trời có dịp lên núi tìm xuân, đúng hơn lên núi để tạo cho nhau niềm vui qua hơi ấm ngày Tết. Mặc dầu Tết nơi quê nhà đã đi qua, nhưng anh chị em xa xứ vẫn được sống âm hưởng của Tết khi cuộc hội ngộ nơi núi rừng Lambert lại về.Tuần cuối của tháng hai, màu tím mùa chay thánh đã điểm. Màu của tiếng gọi trở về, màu của lời mời sống tâm tình chay tịnh, cầu nguyện và bác ái. Tiếng gọi trở về sẽ giúp người con hiểu hơn và cảm nghiệm cách sâu xa hơn về tấm lòng yêu thương của người Cha nhân lành. Vì thế, vui tết trong tâm tình mùa chay thánh, anh chị em đã chọn chủ để Xuân Lòng Chúa Thương Xót. Đó cũng là tâm điểm của Năm Thánh ngoại thường mà Giáo Hoàng Phan-xi-cô mời gọi mọi người sống « thương xót như Chúa Cha ».

Những ngày vui xuân, có sự hiện diện của người anh em Fabien LEJEUSNE, linh mục trẻ đến từ cộng đoàn Denfert- Rochereau. Trong bài chia sẽ về chủ để sống năm thánh Lòng Chúa Thương Xót, cha đã giúp anh chị em hiểu hơn về « cái nhìn » chất chứa tình thương. Cha nhấn mạnh rằng chúng ta là hoa trái từ « cái nhìn »  yêu thương, vì thế ơn gọi làm người là biết nhìn nhau trong tình thương mến thương. Cái nhìn tuy đơn giản nhưng nó diễn tả nhiều cung bực cảm xúc. Vì thế hãy biết cho nhau những cái nhìn trìu mến, chân thành, thân thương để khơi dậy nơi người khác lòng bao dung, tình tha thứ và tinh thần cởi mở.

Đêm hội ngộ với những chương trình vui xuân « cây nhà lá vườn » nhưng không kém phần hấp dẫn đã tạo nên bầu khí tươi vui, qua đó thể hiện được nét đẹp truyền thống Tết Việt. Thêm vào đó, anh chị em đã tổ chức chúc mừng cha Patrick ZAGO nhân dịp lễ vàng năm mươi năm linh mục. Cha là người có công lớn trong tiến trình thành lập nhà dòng tại Việt Nam và cũng là người luôn khích lệ tinh thần anh em, những người đang sống xa quê. Xuân viễn xứ năm nay còn có sự hiện diện đặc biệt của « giáo hoàng » nhà dòng, cha tổng quyền Benoît GRIERE. Chủ tế thánh lễ mừng xuân, cha nhường lời chia sẽ cho cha Emmanuel KAHINDO, tổng đại diện và là trợ lý tổng quyền. Trong bài giảng của mình cha Emmanuel chia sẽ về việc làm triển nở hoa trái lòng thương xót. Tiếp lời khai tiệc mừng xuân, cha tổng quyền khích lệ anh chị em hiểu nhau hơn qua những dịp gặp gỡ. Từ đó giúp nhau dấn thấn làm cho triều đại Nước Thiên Chúa hiển trị trong các tương quan sống : từ gia đình nhỏ của hội dòng, đến gia đình lớn trong Hội Thánh cũng như các tương quan khác trong xã hội. Hiện diện trong những ngày vui xuân viễn xứ còn có những người bạn của gia đình hội dòng, hơn hết tấm lòng nhiệt tâm của những gia đình Việt đã góp phần làm cho Tết Việt thắm màu yêu thương. 

Bức tranh Tết Việt được thêu dệt lên từ đó: từ lời chào, lời chúc, từ tiếng nói, câu hát hay nụ cười, từ ánh mắt long lanh, những gương mặt tươi sáng. Bầu khí xuân Việt trên núi Lambert đã giúp mọi người cảm nhận được hương quê dịu ngọt cũng như tình người đầm ấm và tình Chúa bao la qua những ngày vui sống bên nhau. Mỗi người đã góp phần mình để làm cho Tết Việt hiện diện nơi xứ người.

Kết thúc những ngày vui xuân, trở về với đời sống thường ngày tôi nghiệm ra rằng : khi biết đón nhận nhau bằng những tấm lòng thành, cho nhau những nụ cười tươi xinh thì niềm vui luôn ở lại. Và niềm vui này như động lực tinh thần giúp ta tiến bước trong an vui. Ước gì ta luôn biết cho nhau những nụ cười tươi để cuộc sống thường nhật không trở nên tẻ nhạt, đơn điệu. Xin chân thành cảm ơn những nụ cười, những ánh mắt, những gương mặt thân thương đã tạo nên gam màu xuân xanh đầy hy vọng nơi xứ người. Con đường phía trước chắc hẳn sẽ có những thách thức, hãy nở nụ cười để tiến bước và hơn hết trong mọi sự :

“Dù ăn, dù uống, hay làm bất cứ việc gì,

anh em hãy làm tất cả để tôn vinh Thiên Chúa.” (1Cor 10, 31)

                                            

                                                                                                thân ái

                                                                                                vovivu

                                                                       KHOẢNG LẶNG CUỐI NĂM

Dấu lặng trên một bản nhạc thường giúp người hát đi sâu vào ý nghĩa của lời, từ đó người ta cảm nhận được hồn của bài hát. Và khi cất dọng cho khúc nhạc tiếp theo, nốt lặng như là một cái đà hơi giúp người hát hoàn thiện khúc ca cách hoàn mỹ hơn. Cũng vậy, khoảng lặng trên bản nhạc đời là thời điểm nhìn lại những gì đã qua, tìm trong đó ý nghĩa sâu xa trong trải nghiệm, từ đó hát tiếp khúc nhạc đời cách tươi vui chân thành hơn. 

Cuộc đời có lúc tràn nhựa sống như những chiếc lá non xanh của xuân thì, có lúc vững chải như những chiếc lá vào hạ; nhưng cũng có khi úa nhạt như những chiếc lá thu vàng nhẹ rơi, hay mong manh yếu ớt như những chiếc lá đông tàn. Nếu dùng khoảng lặng để chiêm ngắm quy luật sống của tự nhiên, người ta sẽ hiểu rõ hơn lẽ sống đời người. Biết dùng khoảng lặng trong bản nhạc đời là biết đi vào nội tâm của con người mình, từ đó định hướng âm hưởng cho lẽ sống tương lai. Vâng, khoảng lặng là một điều cần thiết để nuôi dưỡng tâm tư và làm mới tinh thần. Khoảng lặng giúp nhìn lại những gì mình đã sống, đâu là những vi-rút làm hại cuộc sống vui tươi của mình ? Phải chăng là sự hững hờ, là lòng ích kỷ, sự ghen ghét, tính nhỏ mọn, hẹp hòi, tinh thần thiếu cởi mở, nhiều thành kiến… ; Vâng, quả thật nhiều vi-rút ký sinh trong thân thể cũng như tinh thần của chúng ta. Nó gieo mầm bệnh làm tê liệt những lý tưởng sống cao đẹp. Đâu là phần mềm hiệu năng để diệt trừ những vi-rút phá hoại lý tưởng sống cao đẹp? Tôi tìm thấy sức mạnh trong lời Chúa, vì :  

« Lời Thiên Chúa là lời sống động, hữu hiệu và sắc bén hơn cả gươm hai lưỡi : xuyên thấu chổ phân cách tâm với linh, cốt với tủy ; lời đó phê phán tâm tình cũng như tư tưởng của lòng người. Vì không có loài thụ tạo nào mà không hiện rõ trước Lời Chúa, nhưng tất cả đều trần trụi và phơi bày trước mắt Đấng có quyền đòi chúng ta trả lẽ ». ( Do-thái 4 :12-13).

Trong số những căn bệnh thời đại, Đức Giáo Hoàng Phan-xi-cô thường xuyên nhắc tới căn bệnh « thờ ơ » của con người hôm nay. Nội dung chính của sứ điệp nhân ngày Hòa Bình thế giới 2016, với đề tài «  Chiến thắng dửng dưng và chinh phục hòa bình » Đức Thánh Cha lên án sự thờ ơ mang tính toàn cầu hóa của con người. Nguyên nhân sâu xa của căn bệnh là do khước từ Thiên Chúa: «  Sứ điệp của ĐTC bắt đầu với việc nhận xét rằng sự thờ ơ là thái độ chung của con người thời đại chúng ta. Sự dửng dưng ấy đã vượt qua lãnh vực cá nhân để trở thành toàn cầu. Tiếp đến sứ điệp kể ra vài hình thái của sự dửng dưng thời đại. Trước hết là dửng dưng đối với Thiên Chúa, từ đó nảy sinh ra thái độ dửng dưng đối với tha nhân và thụ tạo. Và ĐTC nhấn mạnh rằng đây là một trong những hậu quả nghiêm trọng nhất của một thuyết nhân bản sai lạc và của chủ thuyết duy vật thực tiễn, trộn lẫn với một tư tưởng duy tương đối và hư vô. Con người nghĩ rằng nó là tác giả của chính nó, của sự sống của nó và của xã hội. Nó cảm thấy tự đủ và không chỉ nhắm thay thế Thiên Chúa, mà còn sống không cần Thiên Chúa nữa. Hậu quả là nó nghĩ rằng nó không nợ ai cái gì hết ngoại trừ chính nó, và nó yêu sách chỉ có các quyền lợi thôi (s. 3) ( tóm lược của Linh Khải Tiến trên trang vietcatholic.net http://www.vietcatholic.net/News/Html/167272.htm ).

Quả thật từ việc xem thường giá trị Tin Mừng, không chú trọng đời sống tâm linh qua việc cầu nguyện, thiếu niềm tin và sự chân thành trong việc phụng sự Thiên Chúa, con người dần dà mất đi căn tính thiêng liêng của mình. Từ đó mở đường cho: thuyết nhân bản sai lạc và chủ thuyết duy vật thực tiễn, trộn lẫn với một tư tưởng duy tương đối và hư vô. Hậu quả của chúng là dẫn đến việc hạ thấp nhân phẩm con người, ham mê của cải vật chất, tham vọng quyền lực, đam mê hưởng thụ, yêu lạc thú. Đó là những vi-rút nguy hại đang phát tán trong não trạng nhiều người, khiến bệnh thờ ơ đang bị lây lan phát tán ở mức độ đáng báo động.

Nếu không có Lời Chúa soi đường dẫn lối, con người sẽ mãi lầm tưởng đi trong sự u mê tăm tối. Vậy hãy dùng Lời Chúa để diệt trừ những vi-rút gây bệnh, tìm lại một thân thể lành mạnh, một tinh thần vững vàng, một ý chí kiên nghị:

« Anh em hãy tìm sức mạnh trong Chúa và trong uy lực toàn năng của Người. Hãy mang toàn bộ binh giáp vũ khí của Thiên Chúa, để có thể đứng vững trước những mưu chước của ma quỷ. Vậy hãy đứng vững : lưng thắt đai là chân lý, mình mặc áo giáp là sự công chính, chân đi dày là lòng hăng say loan báo tin mừng bình an ; hãy luôn cầm khiên mộc là đức tin, nhờ đó anh em sẽ có thể dập tắt mọi tên lửa của ác thần. Sau cùng, hãy đội mũ chiến là ơn cứu độ và cầm gươm của Thần Khí ban cho, tức là Lời Thiên Chúa ». (Ê-phê-xô 6 : 13-11 ; 14-17)

Còn lời nào hơn những Lời Thiên Chúa ! Thánh Phao-lô với trải nghiệm tông đồ của mình đã để lại cho chúng ta kinh nghiệm sống tìm sức mạnh nơi Lời Thiên Chúa. Chính Lời Thiên Chúa đã giúp Ngài vượt qua mọi thách thức của cuộc sống để đem Tin Mừng bình an đến cho nhân loại. Được thừa hưởng kinh nghiệm thiêng liêng của Thánh Nhân, ta còn ngần ngại gì mà không để cho lời Chúa biến đổi tinh thần, đổi mới tâm linh để dấn thân trọn vẹn hơn, hầu mong Tin Mừng Bình An của Thiên Chúa cư ngụ dồi dào trong mọi tương quan của cuộc sống con người ? Làm cho Triều Đại Nước Thiên Chúa hiện trị trong thế giới này, đầu tiên chính là việc biết để cho mình được biến đổi bởi Lời Chúa. Từ đó con tim cởi mở hơn, tinh thần nhiệt huyết hơn, và tâm linh tràn ngập sự an vui. Chúng ta hãy để cho Lời Chúa xây dựng nhân phẩm và nhân cách sống của mình. Vì thời đại của truyền thông nở hoa, con người ta rất dễ trượt ngã qua những phương tiện thông tin đại chúng. Những mối quan hệ ảo cách nào đó làm mờ nhạt cách nhìn người nhìn đời trong thế giới thật. Vì vậy hãy để cho Lời Chúa, Lời của sự thật, lời của hoan lạc và bình an xây dựng con người thật của mình. Có như thế chúng ta mới bước qua được những rào cản khác biệt, lối chèn ép của dư luận và hướng lệch lạc của thành kiến để đến với nhau bằng tấm lòng thành, hầu mong xây dựng mối tương quan đúng nghĩa «  bốn bể anh em một nhà ».

Phần thưởng xứng đáng là vinh quang được sống với Thiên Chúa trong nhà Người. Thánh Phao-lô đã đi bước trước, Ngài đã can đảm chạy đua trong cuộc chiến chính nghĩa để dành lấy vinh quang. Đến lượt chúng ta hãy để cho tinh thần của Thánh Nhân tiếp sức cho cuộc đua của mình với hy vọng được nhận lãnh vòng nguyệt quế vinh quang trong Thánh Nhan Nước Chúa khi kết thúc chặng đường cao đẹp : « Tôi đã đấu trong cuộc thi đấu cao đẹp, đã chạy hết chặng đường, đã giữ vững niềm tin. Giờ đây tôi chỉ còn đợi vòng hoa dành cho người công chính ; Chúa là vị thẩm phán chí công sẽ trao phần thưởng đó cho tôi trong Ngày ấy, và không phải chỉ cho tôi, nhưng còn tất cả những ai hết tình mong đợi Người xuất hiện ». (2 Ti-mô-thê 4 : 7-8).

            Tôi yêu mến khoảng lặng cuối năm, nơi tôi thấy mình rõ hơn thể hiện qua những yếu tính cũng như ưu tính. Muốn nói lời tạ tội với đời với người vì những yếu tính nơi xuất phát mầm bệnh hững hờ. Trong tâm tình cảm tạ « nguyện đời con nên lời ca ngợi » Chúa. Nguyện Thiên Chúa là suối nguồn của Bình An và Hy Vọng chúc phúc cho năm mới để mỗi người tìm thấy ý nghĩa hành trình sống đời mình. Và bây giờ tôi thấy giá trị hơi thở của khoảng lặng mà người bố tinh thần nhắn nhủ :

 « Con cũng đừng quên tìm cho mình những khoảng lặng trong cuộc sống hằng ngày để nuôi dưỡng tâm linh và tinh thần nhé » .

                                                                                                                       thân ái

                                                                                                                      vovivu